Yildiz Sarayi - Sale Köskü

Sultan IV. Murad (1623-1640) ve III. Selim (1789-1807) dönemlerinde de ilgi gören bu çevre; III. Selim’in, annesi Mihrisah Valide Sultan için “Yildiz” adiyla yaptirdigi bir köskten dolayi bu ad ile anilmaya baslanmistir.

Sultan III. Mahmud (1808-1839), Sultan Abdülmecid (1839-1861) ve Sultan Abdülaziz (1861-1876) dönemlerinde eklenen kösk ve kasirlarla gelisen buradaki yapilar toplulugu; Sultan Abdülhamid Dönemi’nde (1876-1909) yapilan binalarla Yildiz Sarayi adini alarak, Imparatorlugun bugün yerinde Istanbul Üniversitesi’nin bulundugu Eski Saray, Topkapi Sarayi ve Dolmabahçe Sarayi’ndan sonra dördüncü yönetim merkezi haline gelmistir.

Yildiz Sarayi’nin bir parçasi olan ve adini Fransizca “dag evi” anlamina gelen “chalet” sözcügünden alan Sale Köskü, 19. yüzyil Osmanli mimarliginin en ilgi çekici yapilarindan biridir. Yüksek duvarlarla çevrili bir bahçe içinde ve farkli tarihlerde yapilan birbirine bitisik üç ana yapidan olusan köskün birinci bölümünün 1880’de, Sarkis Balyan’in yaptigi ikinci bölümünün 1889’da Merasim Köskü adiyla taninan ve D’Aranco’nun yaptigi üçüncü bölümünse 1898 yillarinda tamamlandigi bilinmektedir. Son iki bölüm, Alman Imparatoru II. Wilhelm’in Istanbul’a gelislerinde konaklamasi için yapilmistir ve bu özelligiyle Sale, Yildiz Sarayi yapilar grubu içinde bir “devlet konukevi” niteligi tasimaktadir.

Kösk, bodrumuyla birlikte üç katli, ahsap ve kâgir olarak yapilmistir. Osmanli konut gelenegine uygun olarak Harem ve Selamlik gibi de kullanilabilecek bölümlerden olusan, dis dünyaya yedi kapiyla ve ahsap pancurlu pencerelerle açilan Sale’nin katlari arasindaki baglantiyi biri mermer, ikisi ahsap zarif merdivenler saglamaktadir.

Koridorlar üzerinde düzenlenmis, altmis oda ve dört salonuyla bir kösk boyutlarini asan yapinin görkemli mekânlarini Barok, Rokoko ve Islâm etkilerini yansitan kalem isleri, geometrik bezemeler ve manzarali panolar süslemektedir.

Zemini duvardan duvara yaklasik 406 m2’lik tek parça Hereke halisiyla kapli, tavani altin yaldiz panolarla süslenmis, duvarlarinda büyük boy aynalar bulunan görkemli Tören Salonu, sedef kakma kapili süslemelerinde belirgin biçimde dogu etkileri görülen Sedefli Salon, tavanlarindaki manzara resimleriyle ünlü Sari Salon, çesitli Avrupa ülkelerinden gelen degerli döseme esyasi, birbirinden zarif çini sobalari, vazolari, görkemli ve oymali yatak takimlariyla çok sayida salon ve oda, imparatorlugun son yillarinin ince begenisine taniklik etmektedir.

Sale Köskü, Cumhuriyet döneminde, kisa bir süre için lüks bir kumarhane olarak isletilmis, daha sonraysa eski islevini sürdürerek aralarinda Iran Sahi Riza Pehlevi, Suudi Arabistan Krali Faysal, Ürdün Krali Hüseyin, Endonezya Cumhurbaskani Sukarno, Etopya Krali Haile Selasiye, Fransa Cumhurbaskani Charles de Gaulle gibi adlarin da bulundugu konuklara kapilirini açmistir.

Günümüzde Yildiz Sale Köskü, TBMM’ne bagli Milli Saraylar bünyesinde bir müze-saray olarak ziyaretçilere açik tutulmakta, bahçesindeyse ulusal ya da uluslararasi boyutta resepsiyonlar düzenlenmektedir.

IletisimAdres : Yildiz, Besiktas / IstanbulTel : 0 212 259 89 77Faks : 0 212 259 88 26

Pazartesi ve Persembe günleri disinda her gün, 01 Ekim -28 Subat tarihlerinde 09.30-16.00, 01 Mart-30 Eylül tarihlerinde 09.30-17.00 saatlerinde ziyarete açiktir.

Yorum Yaz

Okunma : 1778

Yazdır

Gönder