Beyazit Camii

Beyazit Camii Konumu
Istanbul’un önemli kültür ve is merkezlerinden biri Beyazit’tir. Adini Beyazit Camii’nden aliyor. Cami ise adini Sultan II. Beyazit’tan. Aksaray, Süleymaniye, Kapaliçarsi, Sultanahmet, Vezneciler yönlerinden gelen yollarin bulustugu bir mekan Beyazit’tir. Kapaliçarsi basta olmak üzere is merkezlerinin yogunlugu sebebiyle birbirinden farkli insan nüfusunu bünyesinden tasir.

Beyazit Camii Tarihi
Cami yapilisindan sonra degisikliklere ugramis, 1736 da seyhülislam Veliyüddin Efendi tarafindan sag tarafa bir kütüphane yaptirilmis, 1797, 1870, 1940 ve 1958 yillarinda da tamirler geçirmistir. Yaninda da türbesi bulunmaktadir.

II. Bayezid 1512 yilinda Dimatoka yolunda öldügü zaman Yavuz Sultan Selim tarafindan yaptirilan Beyazit cami yanindaki türbesine gömülmüstür.

Türbe sekiz köseli olup yüzlerin her biri yesil mermerden çerçeveli birer kitabe seklindedir. Alt ve üst pencereler bu kitabenin içinde yer almislardir. Ön kisimdaki camekan sonradan yapilmistir. Türbenin içi sonradan yapilmis kalem isleriyle süslenmistir.

Ortadaki sanduka sedefkari bir sebeke  ile çevrilmistir. Üzeri sirmali, ayetli bir kadife ile kaplanmis, bunun da üzerine Kabe örtüsü konmustur. Bas ve ayakuçlarinda tunçtan büyük samdanlar bulunmaktadir.

Fatih’in oglu II. Bayezid Istanbul’un üçüncü tepesi üzerine kendi ismiyle anilan bu cami insa ettirmistir. 1501 de baslayip 1506 yilinda tamamlanan bu eserin mimari hakkinda çesitli tarihçilerin ayri görüsleri vardir. Bazi tarihçiler caminin mimarinin Hayrettin Aga oldugunu belirtmis, bazi tarihçiler de mimar Kemalettin oldugu ileri sürmüslerdir. Tartismalar sonunda mimar Kemalettin olarak kabul edilir ve bu sanatkarin Koska’daki mezari bir merasimle Beyazid türbesi yaninda hazirlanan lahde nakledilir.

Caminin plani kare seklindedir. Külliyenin merkezi Bayezid Camii`dir. 16.78 m çapindaki ana kubbesi dört ayaküstüne oturtulmustur. Kubbesi dört filayagi ile iki sütun üzerine istinad eden kemerlere oturtulmustur. Merkez kubbenin yani sira caminin tavaninda 24 küçük kubbe daha bulunmaktadir. Mihrap ve kapi tarafinda yarim kubbeler ile yanlarda dört ufak kubbe yer almistir. Cami içerisindeki tas ve ahsap isçiligi ile vitraylar dikkat çekici güzelliktedir. Avlu dösemesi ve sadirvanin sütunlari Bizans`tan kalma malzemenin yeniden islenmesiyle elde edilmistir. Özellikle sadirvan sütunlarinda Bizans izleri görülebilmektedir.

Caminin önünde yer alan avluya üç süslü kapidan girilir. Cümle kapisinin önü Bayezid Meydani'dir, imparatorluktan bu güne kadar çok sayida siyasal ve toplumsal olayin sahnesidir. Nice bilim ve sanat olayinin sahnesi de cümle kapisindan girip soldaki kapidan çikinca karsilasilan çinaralti ve Sahaflar Çarsisi'dir. Çarsinin ötesi Kapalicarsi'dir.

Ortada bir sadirvani vardir. Avlu revakli olup revaklar altisi granit, dördü yesim ve onu yesil olmak üzere 20 sütunlu 24 kubbelidir.

Camiye üzerinde hattat Seyh Hamidullah’in yazisi bulunan cümle kapisindan ve yanlardaki kapilardan girilir. Içeride sag kösede bir sira sütun üzerine kurulmus beyaz mermerden hünkar mahfili göze çarpar.

Caminin birer serefeli iki minaresi mevcuttur. Güneyde bulunanini camiin insasindan kalma, kuzeydeki ise yeniden yapilmis bulunmaktadir. Iki minare arasindaki mesafe 79 metredir.

Külliyenin imarethane ve kervansarayinin bugüne ulasan kismi Beyazit Devlet Kütüphanesi tarafindan kullanilmaktadir.

Medrese ise caminin saginda ve oldukça uzaginda yapilmistir. Günümüzde Türk Vakif Hat Sanatlari Müzesi olarak kullanilmaktadir. Bu müzede Muhammed’in kabir topragi, saçi serifi, Kabe örtüsü gibi kutsal emanetler bulunmaktadir. Külliyenin hamami medreseden de uzakta, Ordu Caddesi üzerinde, Edebiyat Fakültesi`nin yanindadir. Caminin kible tarafindaki bosluktaysa türbeler bulunmaktadir. Sultan II. Bayezid`in, kizi Selçuk Hatun`un ve Tanzimat Fermani`nin mimari Mustafa Resid Pasa`nin türbeleri buradadir.

Meydanda Beyazit Camii merkez olmak üzere onun karsisinda Istanbul Üniversitesi merkez binasi bulunur. Bugün Istanbul Üniversitesi’nin kullandigi bu bina, fetihten sonra Fatih tarafindan saray olarak yaptirilmistir. Saray daha sonra yapilan Topkapi Sarayi’na tasinmis, burasi Harbiye Nezareti olarak kullanilmaya baslanmistir. Alana hakim görkemli bir kapisi bulunan, içeriye, denize dogru genis bir alana yayilan bu yapi Cumhuriyet döneminde Istanbul Üniversitesi’ne verilmistir.

Beyazit Camii hakkinda detayli bilgi için tiklayiniz

Yorum Yaz

Okunma : 574

Yazdır

Gönder